بيان آيهء 82 - 83 لغت تدبر : نظر در سرانجام كارها و تدابر : تقاطع و دشمنى است . فرق ميان تدبر و تفكر اين است كه : تدبر ، نظر در سرانجام ولى تفكر ، نظر در دلايل است . اختلاف : امتناع دو چيز از اينكه جاى يكديگر را بگيرند مثل سياهى و سفيدى كه اين امتناع ذاتى آنهاست و مثل رفتن در جهات مختلف . اذاعوا : از مصدر اذاعه به معناى تفريق . تبع هنگام ورود به مدينه گفت ، و لقد شربت على براجم شربة * كادت بباقية الحيات تذيع يعنى سرچشمهء براجم ، آبى نوشيدم كه نزديك بود باقى حيات را از من جدا گرداند چه زالويى در گلويش گير آمده بود كه نفس كشيدن را مانع مىشد . اذاعه و اشاعه و افشاء اظهار و اعلان و همه بيك معنى و ضد كتمان و اسرار و اخفاء هستند . استنباط : استخراج ، خارج كردن هر چيزى براى اينكه بديدهء سر يا بديدهء چشم مشاهده گردد و نبط آبى است كه از چاه خارج مىگردد . مقصود أَ فَلا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ : آيا يهود و منافقان در بارهء قرآن كه در آن خلل و تناقضى نيست ، نمىانديشند ، تا بدانند كه حجتى قاطع است ؟ برخى گويند : يعنى بينديشند تا بدانند كه برآوردن مثل آن قدرت ندارند و معتقد شوند كه سخن خلق نيست . برخى گويند : يعنى در بارهء آن انديشه كنند تا پى برند كه معناى آن منظم و احكام آن متناسب است و اجزاء آن بصدق يكديگر گواهى مىدهند و عبارات آن دلنشين است .